Włoszczuk Józef „Pistolet”

Józef Włoszuk „Pitolet” – żołnierz ZWZ-AK, WiN a później II Inspektoratu Zamojskiego AK. Pełnił funkcję dowódcy rejonu Koniuchy-Skierbieszów.

Józef Włoszczuk urodził się 6 stycznia 1906 roku w Kolonii Frankamionka w powiecie zamojskim. Był synem Antoniego i Magdaleny z domu Klyszcz. Ukończył siedem klas szkoły powszechnej w Zawalowie po czym uczył się stolarstwa.

W latach 1928-1930 służył w wojsku w 2. pułku strzelców konnych w Hrubieszowie. Dosłużył się stopnia kaprala. Po zakończeniu służby wziął ślub z Stefanią Załogą z Zawalowa gdzie zamieszkał i pracował jako stolarz.

Jesienią 1942 roku wstąpił do ZWZ-AK i przyjął pseudonim „Czad”. We wrześniu 1943 roku został zmuszony przez Niemców do pracy przymusowej jako stolarz w Koniuchach. W tym czasie pełnił funkcję wywiadowcy, poprzez śledzenie działalności Niemców w rejonie. W styczniu 1944 roku uciekł i wstąpił do oddziałów leśnych pod dowództwem Józefa Kaczoruka „Ryszarda”, gdzie pełnił funkcję dowódcy drużyny w 3 plutonie w kompanii „Wiklina”. Razem z całym zgrupowaniem „Wiklina” wkroczył do Zamościa i złożył broń w koszarach ludowego Wojska Polskiego. Otrzymał awans na chorążego i nadal pozostawał w konspiracji. Ujawnił się 12 listopada 1945 roku.

Po ujawnieniu wyjechał na ziemie odzyskane, gdzie do czerwca 1946 roku mieszkał we Wrocławiu. W lipcu 1946 roku powrócił do Koniuch, gdzie rozpoczął prace na roli. W sierpniu tego samego roku wstąpił do WiN, gdzie podlegał pod rejon dowodzony przez Zygmunta Jaślikowskiego „Karego”. Przyjął pseudonim „Pistolet”. Ujawnił się przed PUBP w Zamościu wraz z całym rejonem 11 kwietnia 1947 roku. Tuż przed ujawnieniem, 10 marca 1947 roku, Marian Pilarski „Jar” awansował „Pistoleta” do stopnia chorążego rezerwy.

Włoszczuk Józef „Pistolet” | IPN Lu 01/435/9 (Materiały Dariusza Pilarskiego)

W struktury formującego się II Inspektoratu Zamojskiego AK został wciągnięty bezpośrednio przez Mariana Pilarskiego „Jara” w marcu 1948 roku.  Jego głównym zadaniem było budowanie podstawowych struktur. „Pistolet” do organizacji zwerbował m.in. Ludwika Rogalskiego „Kanciarza”, Bronisława Załogę „Wichra” i Czesława Szewluka „Misia”. Został mianowany dowódcą rejonu Koniuchy-Skierbieszów-Sitno-Kotlice znajdującego się w Obwodzie I Zamość. Oprócz werbowania nowych konspiratorów „Pistolet” uczestniczył w spotkaniach kierownictwa II Inspektoratu.

Józef Włoszczuk „Pistolet” został zatrzymany 8 kwietnia 1950 roku jako podejrzany o kontakty z podziemiem, w szczególności z grupą Stanisława Pakosa „Wrzosa”. UB wpadło na jego trop na podstawie zeznań Ludwika Rogalskiego „Kanciarza”. Włoszczuk nie przyznawał się do udziału w podziemiu przez pierwsze trzy dni aresztu, dopiero później został złamany. Na podstawie złożonych przez „Pistoleta” zeznań resort odkrył istnienie II Inspektoratu Zamojskiego AK, co spowodowało aresztowania kolejnych żołnierzy.

Jego proces odbył się  w październiku 1951 roku wraz z pozostałymi członkami kierownictwa aresztowanymi w kwietniu 1950 roku. W czasie swoich zeznań przed WSR w Lublinie Józef Włoszczuk „Pistolet” przyznał się do działalności konspiracyjnej zarówno przed jak i po amnestii z 1947 roku. Wyrokiem sądu został skazany na 10 lat pozbawienia wolności, które odbywał w więzieniu w Sieradzu i Strzelcach Opolskich. Na mocy amnestii został zwolniony z więzienia 20 lipca 1956 roku.

 Czytaj także: Proces członków II Inspektoratu Zamojskiego AK

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *